25 kroków - stanowisko i klawiatura do nauki pisania
Nauka pisania na klawiaturze jest prosta, a bywa nawet przyjemna - pod warunkiem, że miejsce do ćwiczeń Ci w tym nie przeszkadza. Te pięć kroków zajmie kwadrans, a zaoszczędzi wielu godzin walki z bolącym karkiem i odruchem, który nie chce się utrwalić.
Nikt nie będzie Cię z nich rozliczał. To sprawdzone wskazówki, a nie przepisy - ale każda z nich ułatwia naukę.
Krok 6. Ucz się na klawiaturze, na której pracujesz
Pisanie bezwzrokowe to odruch: palce uczą się przebywać konkretne odległości do konkretnych klawiszy. Kiedy siadasz do innej klawiatury, palce przebywają tę samą drogę - i trafiają obok.
To tak jak z włącznikiem światła. Jeśli kiedyś po remoncie przesunięto Ci go w inne miejsce, wiesz, jak długo ręka sięga tam, gdzie był wcześniej.
Dlatego:
- ucz się na klawiaturze takiej samej albo jak najbardziej podobnej do tej, na której piszesz na co dzień - jeśli pracujesz na laptopie, ćwicz na laptopie;
- jeśli klawiatura w domu i w pracy bardzo się różnią, rozważ kupno drugiej, podobnej do tej, której używasz częściej;
- zwróć uwagę na rzeczy, które zmieniają ruch palców: szerokość spacji, kształt i położenie Entera, położenie prawego Alta.
Przy okazji obalmy popularny mit: układ liter na klawiaturze nie został dobrany dla wygody piszącego. Przekonasz się o tym szybko - najsłabszy palec, mały lewy, obsługuje jedną z najczęstszych liter polszczyzny, czyli „a”. Nie ma sensu z tym walczyć; wystarczy się nauczyć.
W Polsce standardem jest układ zwany polskim programisty: litery w układzie QWERTY, a polskie znaki pisane z prawym Altem. Na nim uczy kurs. Więcej o wyborze sprzętu przeczytasz w artykule jak wybrać klawiaturę do pisania bezwzrokowego.
Krok 7. Ustaw biurko i krzesło
Wiele godzin przy komputerze to dla ciała spore obciążenie. Dobre ustawienie to kilka prostych reguł:
- krzesło na takiej wysokości, żeby kolana zginały się mniej więcej pod kątem prostym, a brzeg siedziska nie uciskał ud;
- stopy płasko na podłodze - jeśli nie sięgają, pomoże podnóżek (przyda się szczególnie w butach na obcasie);
- plecy proste i podparte, tak żeby prosta sylwetka nie wymagała wysiłku;
- łokcie zgięte mniej więcej pod kątem prostym;
- klawiatura raczej niżej niż blat do pisania ręcznego - dobrze sprawdza się wysuwana półka, która przy okazji zostawia blat wolny na dokumenty.
Szczegóły, razem z ustawieniem monitora i oświetleniem, opisuje lekcja dobór biurka oraz jego ustawienie.
Krok 8. Trzymaj dłonie nad klawiaturą
Podczas pisania dłonie wiszą swobodnie nad klawiaturą, a palce lekko dotykają klawiszy. Nie opieraj nadgarstków o blat ani o brzeg klawiatury.
Wydaje się, że trzymanie rąk w powietrzu musi męczyć. Tymczasem oparcie dłoni wymusza mocne odgięcie nadgarstków, a z takiej pozycji łatwo o skurcze i przeciążenie - od dłoni i przedramienia po bark i plecy. Podpórka pod nadgarstki służy do odpoczynku w przerwach, nie do pisania.
Dobra pozycja to taka, której utrzymanie nie wymaga wysiłku i niczego nie uciska. Pierwszy sygnał, że coś jest nie tak, przychodzi często przed bólem: zaczynasz się wiercić na krześle. Wtedy zatrzymaj się i popraw ustawienie, zanim zaczniesz pisać dalej. A jeśli dolegliwości nie mijają mimo przerw i zmiany pozycji, skonsultuj je z lekarzem.
Więcej o ułożeniu rąk w lekcji układ rąk i palców.
Krok 9. Wzrok na tekście, nie na biurku
W pisaniu bezwzrokowym wzrok ma jedno miejsce pracy: tekst. Kiedy przepisujesz z kartki - kartkę (z krótkim zerknięciem na ekran, które nie gubi miejsca w tekście). Kiedy piszesz z głowy albo przepisujesz z ekranu - monitor.
Jeśli pracujesz z papierem, nie kładź go płasko na biurku. Będziesz się odruchowo pochylać nad tekstem i psuć sobie postawę. Unieś kartkę w swoją stronę pod kątem mniej więcej 30-60 stopni. Wystarczy podpórka na dokumenty, a w jej braku teczka oparta o stos segregatorów, pudełko albo pojemnik na długopisy.
Krok 10. Paznokcie i biżuteria - drobiazg, który przeszkadza
Palce potrzebują swobody ruchu i dobrego czucia w opuszkach. Najwygodniej pisze się przy paznokciach na tyle krótkich, żeby opuszki swobodnie dotykały klawiszy, a paznokcie nie zahaczały przy przejściu do dalszego rzędu. Ile to jest, zależy od dłoni.
Z długimi paznokciami też da się pisać, ale na etapie nauki to utrudnienie. Uderzanie w klawisze paznokciem zamiast opuszką bywa po prostu bolesne.
Na czas pisania warto też zdjąć to, co obciąża dłoń albo przeszkadza w ruchu: ciężką biżuterię, zwisające bransoletki, masywny zegarek. Dłonie będą się mniej męczyć.
Podsumowanie
- Ucz się na klawiaturze podobnej do tej, na której pracujesz.
- Krzesło, stopy, plecy i łokcie ustaw tak, żeby siedzenie nie wymagało wysiłku.
- Dłonie nad klawiaturą, podpórka tylko na przerwy.
- Wzrok na tekście; papier uniesiony, nie płasko na biurku.
- Krótkie paznokcie i wolne nadgarstki ułatwiają start.
Co zrobić dziś
Przed dzisiejszym ćwiczeniem poświęć pięć minut na ustawienie krzesła i klawiatury. Potem zrób krótki test w nowej pozycji - na razie nie dla wyniku, tylko żeby poczuć, czy siedzi się wygodnie. W części trzeciej kładziemy palce na klawiszach. Wszystkie kroki zebraliśmy na stronie 25 kroków do szybkiego pisania.
Cykl powstał na podstawie kursu e-mailowego bezwzrokowo.pl z 2011 roku, którego autorami byli Anna Mandzewska i Grzegorz Frątczak.